Het verzoek om Amerikaanse annexatie van 1873

Feit of Fictie?

Een van de meest bizarre diplomatische voetnoten van de 19e eeuw vond plaats in december 1873. Terwijl de artillerie van de Spaanse regering de muren van Cartagena bestookte, richtte de rebellenleiding — die de totale vernietiging in de ogen keek — de blik over de Atlantische Oceaan naar de Verenigde Staten.

De bewering? Dat een groep mediterrane revolutionairen vroeg om de 38e staat van de Unie te worden.

De brief aan president Grant

Op 16 december 1873 stelde Roque Barcia, de intellectuele leider van de junta van Cartagena, een formeel verzoek op aan de Amerikaanse president Ulysses S. Grant. Het verzoek, ingediend via de Amerikaanse ambassadeur in Madrid, Daniel E. Sickles, was even gedurfd als wanhopig.

Het doel van de brief was om toestemming te krijgen om de Stars and Stripes boven fortificaties en schepen te hijsen. Hun logica was geworteld in een explosieve mix van politiek idealisme en kille militaire noodzaak:

• Ideologische verwantschap: De kantonalisten zagen hun “Federale Republiek” als een spiegel van het Amerikaanse systeem: een verzameling autonome staten (kantons) verenigd onder een zwakke centrale regering.
• De “menselijk schild”-strategie: De rebellen geloofden dat als Cartagena de Amerikaanse vlag zou hijsen, de Spaanse regering het bombardement niet zou durven voortzetten uit angst voor een oorlog met de Verenigde Staten.
• Annexatie of bescherming: De rebellen gingen nooit zover dat ze daadwerkelijk voorstelden dat Cartagena deel zou uitmaken van de Amerikaanse Unie; ze hoopten de Amerikaanse vlag te gebruiken als bescherming tijdens het beleg, waardoor het kanton in feite tot protectoraat zou worden verklaard.

De “Sickles”-connectie

De keuze voor de tussenpersoon was veelzeggend. De Amerikaanse ambassadeur, Daniel Sickles, was een controversiële generaal uit de Amerikaanse Burgeroorlog, berucht om zijn grillige gedrag en zijn expansionistische opvattingen over Manifest Destiny. Hoewel Sickles persoonlijk sympathiseerde met de republikeinse zaak in Spanje, was hij ook een pragmaticus. Hij wist dat de Amerikaanse regering — nog herstellende van de eigen Burgeroorlog en kampend met de Paniek van 1873 — geen enkele interesse had in een mediterrane kolonie.

De Amerikaanse reactie: Stilte en afwijzing

De regering-Grant heeft het voorstel nooit serieus overwogen. Voor Washington was het verzoek een diplomatieke landmijn.

• Geografie: Een enkele stad op het Iberisch schiereiland was een logistieke nachtmerrie om te verdedigen.
• Diplomatie: Het beschermen van Cartagena zou oorlog met Spanje hebben betekend en waarschijnlijk leiden tot inmenging van Groot-Brittannië en Frankrijk, die de Middellandse Zee als hun privédomein beschouwden.
• De Monroe-doctrine: Het Amerikaanse beleid was gericht op het buiten de Amerika’s houden van Europeanen, niet op Amerikaanse deelname aan Europese territoriale geschillen.

Het verzoek werd genegeerd en de rebellen werden aan hun lot overgelaten onder de Spaanse mortierbeschietingen.

Het oordeel: FEIT (min of meer)

Het is een historisch feit dat het “Kantón Murciano” bescherming zocht bij de VS in een laatste poging om via internationale diplomatie te overleven.

Hoewel latere verslagen en lokale overleveringen het soms verwoorden als een “verzoek om lid te worden van de Verenigde Staten”, lag de nadruk in de feitelijke bewoordingen en de historische intentie op het gebruik van de Amerikaanse vlag als bescherming tijdens het beleg, en niet op formele Amerikaanse annexatie.